ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA GOSPODARKI I PRACY1)

z dnia 16 sierpnia 2004 r.

w sprawie programów kursów, przeprowadzania egzaminów oraz wzoru świadectwa kwalifikacji w zakresie substancji kontrolowanych

(Dz. U. z dnia 7 września 2004 r.)


Na podstawie art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o substancjach zubożających warstwę ozonową (Dz. U. Nr 121, poz. 1263) zarządza się, co następuje:


§ 1. Rozporządzenie określa:
  1)  zakres programu kursu początkowego oraz kursu uzupełniającego w zakresie substancji kontrolowanych;
  2)  skład oraz regulamin działania komisji egzaminacyjnej;
  3)  sposób organizowania i regulamin przeprowadzania egzaminów, w tym egzaminu poprawkowego;
  4)  zakres tematów egzaminacyjnych;
  5)  wzór świadectwa kwalifikacji.

§ 2. 1. Kursy początkowe i uzupełniające organizowane są w formie wykładów i zajęć praktycznych.
2. W ciągu jednego dnia wykłady i zajęcia praktyczne nie mogą trwać dłużej niż 8 godzin lekcyjnych.

§ 3. 1. Zakres programu kursu początkowego dla osoby dokonującej:
  1)  obrotu substancjami kontrolowanymi,
  2)  naprawy i obsługi technicznej urządzeń i instalacji chłodniczych zawierających substancje kontrolowane oraz obrotu tymi substancjami,
  3)  naprawy i obsługi technicznej oraz demontażu urządzeń i instalacji przeciwpożarowych, a także odzysku, recyklingu, regeneracji i unieszkodliwiania substancji w nich zawartych,
  4)  demontażu instalacji i urządzeń, odzysku substancji kontrolowanych, recyklingu, regeneracji i unieszkodliwiania oraz obrotu substancjami przeznaczonymi do tego celu
- określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.
2. Zakres programu kursu uzupełniającego obejmuje:
  1)  stan prawny dotyczący substancji kontrolowanych;
  2)  aktualną praktykę w zakresie postępowania z odzyskanymi substancjami kontrolowanymi, odpadami tych substancji oraz wyrobami, urządzeniami i instalacjami zawierającymi takie substancje;
  3)  aktualne informacje o stosowanych zamiennikach dla substancji kontrolowanych.

§ 4. Osoba, która ukończyła kurs początkowy lub uzupełniający, otrzymuje zaświadczenie o jego odbyciu wydawane przez podmiot prowadzący kurs.

§ 5. 1. Egzaminy przeprowadza się co najmniej raz na dwa miesiące.
2. Terminy oraz miejsca przeprowadzania egzaminów wyznacza podmiot organizujący egzamin z co najmniej 14-dniowym wyprzedzeniem.

§ 6. 1. Egzamin składa się z części teoretycznej obejmującej sprawdzenie wiedzy teoretycznej oraz części praktycznej obejmującej sprawdzenie umiejętności praktycznych w zakresie określonym w załączniku nr 1 do rozporządzenia, z uwzględnieniem, w szczególności:
  1)  ogólnych środków zapobiegających wyciekom substancji kontrolowanych do środowiska;
  2)  wiedzy z zakresu substancji kontrolowanych i substancji dla nich alternatywnych;
  3)  wpływu substancji kontrolowanych na środowisko oraz ogólnych przepisów prawnych dotyczących substancji kontrolowanych, a także postępowania z odpadami substancji kontrolowanych oraz wyrobów, urządzeń i instalacji zawierających takie substancje;
  4)  oznakowania substancji kontrolowanych oraz wyrobów, urządzeń i instalacji zawierających te substancje;
  5)  zakładania kart urządzeń dla instalacji zawierających powyżej 3 kg substancji kontrolowanych;
  6)  prowadzenia ewidencji substancji kontrolowanych;
  7)  umiejętności praktycznych w zakresie postępowania z substancjami kontrolowanymi, w tym w szczególności odzysku, recyklingu, napełniania urządzeń i instalacji, wykrywania i likwidacji wycieków, posługiwania się sprzętem ochrony osobistej.
2. Część teoretyczną przeprowadza się w formie pisemnego testu wyboru, z czterema odpowiedziami do wyboru i jedną prawidłową odpowiedzią, składającego się z zestawu pytań odpowiadających tematyce określonej w lp. 1-6 załącznika nr 1 do rozporządzenia.
3. Część praktyczna odpowiada tematyce określonej w lp. 7 załącznika nr 1 do rozporządzenia.
4. Część teoretyczna składa się z:
  1)  20 pytań dotyczących obrotu substancjami kontrolowanymi, dla osób, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 1;
  2)  40 pytań dotyczących naprawy i obsługi technicznej urządzeń i instalacji chłodniczych zawierających substancje kontrolowane oraz obrotu tymi substancjami, dla osób, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 2;
  3)  30 pytań dotyczących naprawy i obsługi technicznej oraz demontażu urządzeń i instalacji przeciwpożarowych, a także odzysku, recyklingu, regeneracji i unieszkodliwiania substancji w nich zawartych, dla osób, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 3;
  4)  30 pytań dotyczących demontażu instalacji i urządzeń, odzysku substancji kontrolowanych, recyklingu, regeneracji i unieszkodliwiania oraz obrotu substancjami przeznaczonymi do tego celu, dla osób, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 4.
5. Pytania egzaminacyjne układa się w liczbie proporcjonalnej do zakresu tematyki wykładów prowadzonych w ramach programu kursu.
6. Część teoretyczna trwa nie krócej niż 90 minut.

§ 7. 1. Komisję egzaminacyjną powołuje się w składzie co najmniej pięcioosobowym, spośród osób posiadających wykształcenie wyższe i co najmniej pięcioletni staż pracy związany z zakresem przedmiotowym egzaminu.
2. Komisja egzaminacyjna egzaminuje w składzie minimum trzech osób, spośród których ustala przewodniczącego i sekretarza.
3. Przewodniczącym komisji egzaminacyjnej powinna być osoba posiadająca wyższe wykształcenie techniczne i co najmniej ośmioletnią praktykę zawodową w dziedzinie urządzeń chłodniczych i klimatyzacyjnych, z zastrzeżeniem ust. 5.
4. W składzie komisji egzaminacyjnej przeprowadzającej egzamin powinna być osoba posiadająca co najmniej pięcioletnią praktykę zawodową w dziedzinie naprawy i obsługi technicznej urządzeń chłodniczych i klimatyzacyjnych.
5. Przewodniczącym komisji egzaminacyjnej do egzaminowania osób ubiegających się o świadectwo w zakresie naprawy i obsługi technicznej urządzeń przeciwpożarowych i obrotu tymi substancjami powinna być osoba posiadająca wyższe wykształcenie techniczne i co najmniej ośmioletnią praktykę zawodową w zakresie ochrony przeciwpożarowej.

§ 8. 1. Wynik egzaminu określa się jako "pozytywny" lub "negatywny".
2. Wynik pozytywny egzaminu uzyskuje się po udzieleniu co najmniej 75 % prawidłowych odpowiedzi na pytania zawarte w części teoretycznej oraz po zaliczeniu części praktycznej.
3. Warunkiem przystąpienia do części praktycznej egzaminu jest pozytywne zaliczenie części teoretycznej.

§ 9. 1. Z przebiegu egzaminu komisja egzaminacyjna sporządza protokół, podpisywany przez przewodniczącego, sekretarza i pozostałych członków komisji egzaminacyjnej, zawierający, w szczególności:
  1)  skład komisji egzaminacyjnej przeprowadzającej egzamin;
  2)  imiona i nazwiska oraz numer PESEL osób, które przystąpiły do egzaminu;
  3)  zakres zdawanego egzaminu;
  4)  wyniki części teoretycznej i praktycznej egzaminu.
2. Protokół, o którym mowa w ust. 1, przewodniczący komisji egzaminacyjnej przekazuje podmiotowi organizującemu egzamin.

§ 10. 1. Egzamin poprawkowy przeprowadza się po upływie co najmniej:
  1)  30 dni od daty egzaminu, o którym mowa w § 6 ust. 1, jeżeli zdający nie zaliczył części teoretycznej;
  2)  14 dni od daty egzaminu, o którym mowa w § 6 ust. 1, jeżeli zdający zaliczył część teoretyczną, a nie zaliczył części praktycznej.
2. Zdający, który nie zaliczył części praktycznej, przystępuje do egzaminu jedynie z tej części.

§ 11. Pytania egzaminacyjne ustalane są każdorazowo przez komisję egzaminacyjną i odpowiadają ściśle zakresowi programu określonemu w załączniku nr 1 do rozporządzenia.

§ 12. Wzór świadectwa kwalifikacji określa załącznik nr 2 do rozporządzenia.

§ 13. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

________
1)  Minister Gospodarki i Pracy kieruje działem administracji rządowej - gospodarka, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 czerwca 2004 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Gospodarki i Pracy (Dz. U. Nr 134, poz. 1428).

ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK Nr 1

Zakres programu kursu początkowego dla osoby dokonującej:
  1)  obrotu substancjami kontrolowanymi;
  2)  naprawy i obsługi technicznej urządzeń i instalacji chłodniczych zawierających substancje kontrolowane oraz obrotu tymi substancjami;
  3)  naprawy i obsługi technicznej oraz demontażu urządzeń i instalacji przeciwpożarowych, a także odzysku, recyklingu, regeneracji i unieszkodliwiania substancji w nich zawartych;
  4)  demontażu instalacji i urządzeń, odzysku substancji kontrolowanych, recyklingu, regeneracji i unieszkodliwiania oraz obrotu substancjami przeznaczonymi do tego celu określa poniższa tabela.
 
 
 
Lp.
 
 
Tematyka wykładu/zajęcia
Minimalna liczba godzin lekcyjnych przewidzianych programem dla osób dokonujących czynności wymienionych w pkt:
    1 2 3 4
1. Ogólne zagadnienia dotyczące wpływu substancji kontrolowanych na środowisko, ogólne przepisy prawne i normy dotyczące substancji kontrolowanych oraz metody postępowania z odpadami substancji kontrolowanych, wyrobami, urządzeniami i instalacjami zawierającymi takie substancje 2 2 2 2
2. Rodzaje substancji kontrolowanych, ich właściwości, oraz ich zamienników stosowanych: 1 2 1 1
    - w chłodnictwie i dziedzinach pokrewnych, + + - +
    - w ochronie przeciwpożarowej + - + -
3. Budowa urządzeń i instalacji zawierających substancje kontrolowane oraz zagrożenia w nich występujące - 2 1 1
4. Wymagania w zakresie montażu, obsługi, konserwacji, naprawy i kontroli urządzeń i instalacji ze szczególnym uwzględnieniem bezpieczeństwa, wykrywania i zapobiegania emisji oraz kontroli szczelności - 2 1 -
5. Metody, systemy i urządzenia stosowane przy napełnianiu, odzysku, recyklingu, regeneracji substancji kontrolowanych - 2 1 1
6. Obowiązki podmiotów używających substancji kontrolowanych oraz instalacje i urządzenia zawierające te substancje, w tym: 1 2 1 1
 
  - oznakowania substancji kontrolowanych oraz
    wyrobów, urządzeń i instalacji zawierających te
    substancje,
+ + + +
 
  - zakładania kart urządzeń dla instalacji
    zawierających powyżej 3 kg substancji
    kontrolowanych,
- + - -
    - prowadzenia ewidencji substancji kontrolowanych + + + +
7. Zajęcia praktyczne w zakresie odzysku substancji kontrolowanych, badania szczelności, obsługi urządzeń i instalacji oraz posługiwania się sprzętem ochrony osobistej: 1 4 1 2
    - posługiwanie się schematem urządzenia, - + - -
 
  - nastawianie przyrządów regulacyjnych i
    zabezpieczających,
- + + -
    - odczytywanie i interpretacja wskazań przyrządów, - + + -
 
  - sprawdzanie szczelności urządzeń przy użyciu
    wykrywaczy nieszczelności,
+ + + +
    - praktyczna obsługa stacji odzysku, + + + +
 
  - opróżnianie (odzysk), napełnianie instalacji,
    recykling (uzdatnianie) czynnika przy użyciu
    stacji odzysku,
+ + + +
    - posługiwanie się środkami ochrony indywidualnej, + + + +
    - dokumentowanie wykonanych czynności - + + +
  Razem liczba godzin 5 16 8 8
Znak "+" oznacza konieczność uwzględnienia tematu w prowadzonym kursie, natomiast znak "-" oznacza brak takiej konieczności.

ZAŁĄCZNIK Nr 2
WZÓR

ŚWIADECTWO KWALIFIKACJI


*)  Należy wpisać właściwe:
1)     obrotu substancjami kontrolowanymi;
2)     naprawy i obsługi technicznej urządzeń i instalacji chłodniczych zawierających substancje kontrolowane oraz obrotu tymi substancjami;
3)     naprawy i obsługi technicznej urządzeń przeciwpożarowych i obrotu tymi substancjami;
4)     demontażu instalacji i urządzeń, odzysku substancji kontrolowanych, regeneracji i unieszkodliwiania oraz obrotu substancjami przeznaczonymi do tego celu.
**) Numer świadectwa kwalifikacji składa się z 17 znaków. Integralną częścią numeru jest PESEL osoby, która pozytywnie złożyła egzamin. Numer PESEL wpisuje się w pierwszych 11 pozycjach. Sześć ostatnich pozycji w numerze przewidziane jest na indywidualny numer, składający się z cyfr i/lub wielkich liter, nadawany przez podmiot przeprowadzający egzamin. W przypadku nadania przez podmiot numeru krótszego niż sześć znaków brakujące pozycje uzupełnia się cyfrą zero.